کمیته سوانح دریایی
براساس کنوانسیون IMO هر کشور صاحب پرچم موظف به اجرای رسیدگی به تمامی سوانحی است که برای محیط کشتی هایش اتفاق می افتد . در صورتی که تشخیص داده شود این سوانح اثرات زیان آور فروانی بر محیط زیست ایجاد کنند . لذا تنظیم آیین نامه رسیدگی به سوانح در دستور کار قرار گرفت .
آیین نامه رسیدگی به سوانح دریایی :
این آیین نامه تصدیق می کند که اگر سانحه در آب ها و یا دریایی داخلی کشور رخ دهد یا براساس ماده 2 کنوانسیون unclos این کشور حق دارد دلایل چنین سانحه را که ممکن است زندگی افراد و محیط زیست را به خطر انداخته و بر کشور ساحلی تاثیر بگذارد ، مورد بررسی قرار دهد . این رسیدگی می تواند شامل تحقیقات کشور ساحلی و گروه نجات باشد .
هدف آئین نامه :
- توسعه یک روش مشترک برای رسیدگی ایمن به سوانح و حوادث دریایی و همچنین توسعه همکاری متقابل کشور ها در تعیین علل و عواملی است که منجر به تسریع سوانح دریایی می شود .
- هدف هر یک بررسی و رسیدگی های سوانح دریایی و جلوگیری از وقوع سوانح مشابه در آینده می باشد .
انواع سانحه :
الف - سانحه دریایی
ب- سانحه بسایر جدی
ج- سانحه جدی
الف سانحه دریایی : به معنای حادثه ای که منجر به وقوع هر یک از موراد زیر می گردد :
- مرگ یا مصدومیت جدی شخص یا اشخاصی که به واسطه و یا در ارتباط با عملکرد بهره برداری از کشتی رخ داده باشد
- ضرر و خسارت افراد ،ناشی از کشتی که به واسطه و یا در رابطه با عملکرد کشتی ایجاد شود
- خسارت و یا رها کردن و ترک کشتی
- خسارت کلی به کشتی
- به گل نشستن و یا از کار افتادن کشتی ،گرفتار شدن و درگیر شدن در تصادم و برخورد
- خسارت کلی که به واسطه و یا در رابطه با عملکرد یک کشتی ایجاد شود
- خسارت و آسیب به محیط زیست که به واسطه خسارت کلی به کشتی و یا کشتی هایی و یا در رابطه با عملکرد آنها ایجاد شده باشد
ب- سانحه بسیار جدی : سانحه ایست که منجر به خسارت کلی به کشتی ،خسارت جانی افراد و یا آلودگی شدید شود .
ج- سانحه جدی : سانحه ایست که به شدت سانحه بسیار جدی نیست و شامل :
- آتش سوزی ،انفجار ،به گل نشستن کشتی ،تصادم ، خسارت ناشی از هوای نامساعد ، خسارت ناشی از یخ زدگی ، شکستگی بدنه کشتی ،یا مظنون بودن به عیوب بدنه و غیره که منجر به خسارت رسانی و ساختار به گونه ای که کشتی قابلیت دریانوردی نداشته باشد . از جمله سوراخ شدن بدنه کشتی در قسمت زیر آب ، خرابی و از کار افتادن موتور یا خسارت شدید به وسایل راحتی و آسایش داخل کشتی و غیره ...
-آلودگی ( بدون در نظر گرفتن تعداد آن )
- خرابی و از کار افتادن کشتی به گونه ایکه نیاز به یدک کش و یا کمک گرفتن از ساحل باشد .
حادثه دریایی Incident :
به معنای رویداد یا واقعه ای که به وسیله و یا در ارتباط با عملکرد یک کشتی ایجاد شده و کشتی و یا افراد را به مخاطره انداخته و یا منجر به خسارت شدید کشتی و یا خسارت به محیط زیست شده است .
چارت تشکیلاتی
الف- افسران گروه تحقیق سوانح دریایی :
1-افسران " تحقیق " ، کسانی هستند که دوره های بررسی سوانح دریایی را گذرانده و در این زمینه دارای تجربه علمی و عملی می باشند و عضو این گرو هستند .
2- ماموریت گروه فوق عبارت است از : تحقیق میدانی ، جمع آوری و گردآوری مدارک و مستندات ، تهیه فیلم و عکس هر جای لازم باشد و مصاحبه با شاهدین و ...
3-افسران تحقیق دارای پست رسمی سازمانی زیر نظر دریایی بندر خواهند بود .
* ضمناً در نظر داشته باشید که برای انجام مراحل تحقیق یک گروه از افسران تحقیق بهمراه یک سر گروه (Leader) جهت انجام تحقیق برای بررسی سانحه اعزام خواهند گردید .
ب- کمیته کارشناسی سانحه :
1- اعضای اصلی گروه که از شاغلین رسمی بوده و در این کمیته از اعضای خبره کمیته های تحقیق و کارشناسی در کنار مدیران و معاونین بندر استفاده می شود .
2- ماموریت کمیته فوق عبارت است از : بررسی و ارزیابی مجدد گزارش اولیه براساس آخرین یافته ها و مستندات جدید و تهیه گزارشی نهایی سانحه و ارائه دلایل وقوع سانحه و توصیه های لازم بمنظور پیشگیری از سوانح مشابه .
اقدامات سازمان بنادر و کشتیرانی
این موضوع در سال 1385 در دستور کار اداره کل امور دریایی بشرح زیر قرار گرفت :
- ترجمه فارسی آئین نامه رسیدگی به سوانح و حوادث دریایی ( مصوب طی قطعنامه شماره A.884(21) j سازمان جهانی دریانوردی و ارسال آن به بنادر
- تعیین کارشناسان مرتبط در سازمان و بنادر کشور
- تصویب تشکیلات کمیته سوانح سازمان ،بنادر بزرگ و کوچک
- برگزاری دوره آموزشی با حضور اساتید مجرب خارجی و داخلی جهت کارشناسان موضوع بند 2
- تنظیم و تصویب خرید تجهیزات مورد نیاز
- تنظیم استاندارد گزارش سانحه
- برنامه ریزی و هماهنگی جهت مبادله اطلاعات بین بنادر .( ارسال گزارش سانحه یک بندر به بنادر دیگر جهت بهره برداری )
اعضای کمیته سوانح دریایی اداره کل بنادر و کشتیرانی استان مازندران
1- علی اصغر پور یزدانی .......................... رئیس کمیته
2- حسین قاسمپور .... .......................... نائب رئیس و عضو اصلی کمیته
3- قهرمان عبدالهی .............................. دبیر کمیته
4- فواد دویده ....................................... عضو اصلی کمیته
5- جهانگیر خزایی ................................ عضو اصلی کمیته
6- نوروز بهاء ....................................... عضو اصلی کمیته
7- غلامرضا متاجی ................................ عضو اصلی کمیته
8- محمد تقی انزانپور ............................. عضو اصلی کمیته
فعالیت های کمیته :
1- برگزاری جلسات بصورت ماهانه با بررسی موضوعات زیر :
- هماهنگی های لازم جهت هرچه بهتر انجام دادن بررسی سوانح
- بررسی و مطالعه دستورالعمل سوانح و حوادث دریایی
- ارائه پیشنهادات و انتقادات سازنده در جهت بهینه کردن بررسی سوانح دریایی
2- تعیین اعضای کمیته سوانح و صدور حکم انتصاب
3-برگزاری جلسات و بررسی آئین نامه ،گزارش سانحه جهت هماهنگی های لازم
4- تامین تجهیزات مصوب از سوی اداره کل امور دریایی
5- اعزام کارشناس دریایی جهت بررسی سوانح دریایی براساس درخواست دادگاه های استان
6- تشکیل جلسه جهت همکاری با کارشناس دریایی در خصوص بند 4
7- بررسی سوانح